Media en de kredietcrisis

Dat er een kredietcrisis in volle gang is, is niet meer te ontkennen. Zelfs in Nederland ontkomen we er niet aan, met het bijna omgevallen Fortis en 75.000 landgenoten die hun spaartegoeden bij Icesave ineens niet meer kunnen opvragen. Welke rol spelen de media hierin? Want anders dan bij eerdere kredietcrises, is de rol van de (online) media aanzienlijk geweest in de manier waarop de crisis zich ontwikkeld heeft.

In een wereld waarin media a la minute over iedere ontwikkeling (kunnen) berichten, is het logisch dat mensen als het gaat om hun geld daarop alert reageren. Dat kan goed uitpakken, maar het kan ook catastrofaal zijn voor instellingen die tijdelijk in een slecht daglicht komen te staan.

Neem Fortis. Dat was heus niet vrij van enige kredietsmet, maar de manier waarop beleggers -zelfs na presentatie van het noodplan van de overheden van de BeNeLux- hun aandelen massaal dumpten was buiten proportie, zover waren de financiële deskundigen het wel met elkaar eens.
Wat er gebeurde was namelijk dat mensen niet meer puur op de cijfers handelden, maar ook op het ontstane beeld van de sector. Dat was ontegenzeggelijk ontstaan door de berichtgeving in verschillende media en de sneeuwbal aan informatie die daaruit volgde.

Zoals mijn collega Piebe Piebenga het gisteren treffend beschreef: “De media zijn gebaat bij sensatie. Sterker, veel media bestaan zelfs bij de gratie van sensatie. Maar sensatie en vertrouwen zijn geen dikke vrienden. Waar de eerste verschijnt, verdwijnt meestal de tweede. Sensatie wakkert de twijfel aan. Als de mensen vervolgens handelen naar hun twijfel en hun geld in veiligheid proberen te brengen is dat weer reden voor meer sensatie. Op die manier creëer je een self-fulfilling prophecy en is de crisis een feit. Het is als een vliegwiel dat moeilijk op gang te brengen is, maar als het eenmaal draait is het nauwelijks meer te stoppen.”

(foto De Telegraaf, 7 oktober 2008)